[amdavadis4ever] તડકભડક - Gujarati (Posted by B D jesrani)

 

Please use http://translate.google.com/ to translate this article to Language of your choice. એવરેસ્ટઃ સિદ્ધિનું શિખર કે મોતનું? તડકભડક: સૌરભ શાહ   દુનિયાના સૌથી ઊંચા પર્વત એવરેસ્ટના શિખર પર તમે પહોંચી જાઓ ત્યારે દોરડું છોડીને નિરાંતે બેસવા માટેની બહુ ઓછી જગ્યા છે. સહેજ ચૂક્યા તો હજારો ફીટ નીચેની ખીણમાં ધકેલાઈ જાઓ. ઉત્તરની તરફ ગબડયા તો ૧૨,૦૦૦ ફીટ નીચેના તિબેટમાં પડો અને દક્ષિણ તરફ ગબડયા તો ૧૦,૦૦૦ ફીટ નીચેના નેપાળમાં. પર્વતારોહકોમાં એક જોક ઘણી જાણીતી છેઃ તિબેટ સાઇડ પડો તો લાંબું જીવો! મને પણ પહેલી વારમાં આ જોક સમજાઈ નહોતી. ફરી વાંચી ત્યારે ટયૂબલાઇટ થઈ અને કલાકો સુધી હસતો રહ્યો. ગુજરાતના જાણીતા આઈ.પી.એસ. અફસર અતુલ કરવલ અને એમનાં આઈ.એસ. પત્ની અનિતા કરવલે લખેલા 'થિન્ક એવરેસ્ટ'પુસ્તકનો ગુજરાતી અનુવાદ કરતી વખતે આ રમૂજ વાંચવામાં આવી. અમદાવાદના ટ્રાફિક પોલીસ કમિશનર રહી ચૂકેલા અતુલ કરવલ એવરેસ્ટ સર કરનારા સૌ પ્રથમ ગુજરાતી છે. 'થિન્ક એવરેસ્ટ' પર કામ કરતાં કરતાં મને આ વિષયનું ઘેલું લાગી ગયું. ઘેલું એટલે માઉન્ટેનિયરિંગનું નહીં, પણ એવરેસ્ટનું. જુલે વર્ન માટે કહેવાતું કે એમણે પોતાની તમામ જાણીતી સાહસકથાઓ સ્ટડી રૂમમાં બેસીને લખી હતી. ગુણવંતરાય આચાર્ય માટે પણ કહેવાતું કે એમણે અઢી ડઝન દરિયાઈ સાહસકથાઓ લખી, પણ જહાજમાં ક્યારેય સફર કરી નહોતી. જોકે, આ બેઉ મહાન લેખકો માટેની આ વાતો માત્ર અફવાઓ જ હતી. બેઉ પોતપોતાની રીતે એ ક્ષેત્રના અનુભવી હતા. કમનસીબે, આપણું એવું નથી. છતાં એવરેસ્ટ માટે જબરજસ્ત પેશન છે. અનુવાદકાર્ય કરતાં કરતાં એક પુસ્તકનું નામ જડયું, 'ઇનટુ થિન એર'.લેખક છે જોન ક્રેકોર. ૧૯૯૬માં માઉન્ટ એવરેસ્ટ પર એક મેજર અકસ્માત બન્યો. ૧૦મી અને ૧૧મીએ એવરેસ્ટના શિખરની નજીક પહોંચી ગયેલા આઠ-આઠ પર્વતારોહકોનાં મોત થયાં. બરફના તોફાનમાં ઘેરાઈ ગયેલા આ પર્વતારોહકોમાં જોન ક્રેકોર નામનો રાઇટર જર્નલિસ્ટ પણ હતો. બચી ગયો. બીજા વર્ષે એણે આ ત્રણસો પાનાંનું પુસ્તક લખ્યું, જેના પરથી આ જ નામની એક ટીવી મૂવિ ૧૯૯૭માં બની. જોન ક્રેકોરનું આ પુસ્તક પર્વતલવર્સમાં ખૂબ જાણીતું થયું. લોકપ્રિય પણ બન્યું,સાથોસાથ એની આકરી ટીકા પણ થઈ. ટીકા એટલા માટે કે એ એણે આ અકસ્માત માટે જેમની બેદરકારીને જવાબદાર ઠેરવી એમનો આ દુર્ઘટના માટેનો પોઇન્ટ ઓફ વ્યૂ ડાયમેટ્રિકલી અપોઝિટ હતો. એ પર્વતારોહકોએ પોતપોતાની દૃષ્ટિએ આ ગમખ્વાર બનાવ વિશેનાં પુસ્તકો લખ્યાં કે ઇન્ટરવ્યૂઝ આપ્યાં. આ અઠવાડિયે રિલીઝ થયેલી આઇમેક્સ થ્રી-ડી ફિલ્મ 'એવરેસ્ટ' આ જ દુર્ઘટના પર આધારિત છે. સદ્ભાગ્યે મુંબઈમાં મને આ ફિલ્મ બુધવારે અર્લી ર્મોિંનગના પબ્લિક શોમાં જોવાનો લહાવો મળ્યો અને તે પણ માત્ર થ્રી-ડીમાં જ નહીં, આઇમેક્સના તોતિંગ-ભવ્ય ફોર્મેટમાં. ફિલ્મનો ડિરેક્ટર ૪૯ વર્ષનો બોલ્ટેઝ કાર્મોકર સેમ્પર આઇસ્લેન્ડનો છે. આઇસ્લેન્ડમાં વ્યક્તિનું નામ લખવાની સિસ્ટમ કંઈક અંશે આપણા સાઉથ ઇન્ડિયા જેવી છે. કાર્મોકરના પિતાનું નામ બોલ્ટેઝ સેમ્પર છે. આ ફિલ્મ વિશે વાત કરતાં પહેલાં ૧૦-૧૧મે ૧૯૯૬ના દિવસે શું થયું હતું એ જાણીએ. જોન ક્રેકોરે 'ઇનટુ થિન એર' પુસ્તક લખ્યું, એના ઘણાં વખત પછી એ જ એક્સપીડિશનમાં ગાઇડ તરીકે સાથે ગયેલા રશિયાના એનાતોલિ બુક્રીવ નામના અનુભવી પર્વતારોહકે 'ધ ક્લાઇમ્બ' નામનું પુસ્તક લખ્યું, જે જોન ક્રેકોર કરતાં ઘણાં અલગ દૃષ્ટિકોણથી લખાયું છે. ક્રેકોરના ટીકાકારોમાં બુક્રીવ અગ્રણી છે. આ ઉપરાંત તે વખતના એક્સપીડિશનમાં સામેલ એવા બીજા એક બ્રિટિશ પર્વતારોહક ગ્રેહામ રેટક્લિફે પણ 'અ ડે ટુ ડાય ફોર' નામનું અલમોસ્ટ થ્રિલર નવલકથા વાંચતાં હોઈએ એવું આત્મકથનાત્મક બયાન લખ્યું છે. એવરેસ્ટના શિખરને બબ્બે વાર સર કરનાર એકમાત્ર બ્રિટિશ પર્વતારોહક તરીકે એ જગતભરમાં જાણીતો થયો છે. આ જ એક્સપીડિશનમાં બેક વેધર્સ નામનો એક જાંબાઝ પર્વતારોહક પણ હતો અને એણે પોતાના અનુભવો 'લેફ્ટ ફોર ડેડ' પુસ્તકમાં લખ્યા છે. આ ઉપરાંત માઇક ટ્રુમેન, મેટ ડિકિન્સન, લુ કાસિસ્ચકી અને લીન ગેમલગાર્ડે પણ આ દુર્ઘટના વિશે સ્વાનુભાવનાં અદ્ભુત પુસ્તકો લખ્યાં છે. આમાં જે છેલ્લું નામ છે તે બહેન એવરેસ્ટના શિખર પર ચડનારી સૌથી પહેલી સ્કેન્ડિનેવિયન પર્વતારોહક છે. સ્કોટ ફિશરની ટીમમાં જોડાઈને ૧૦મી મેએ એવરેસ્ટ પર છેક સુધી પહોંચી ગઈ, પણ જેની લીડરશિપમાં એણે આ શિક્ષા હાંસલ કરી એ સ્કોટ ફિશર પોતે કુદરત સામે ઝઝૂમીને પોતાને ભેટયો. એ આઠમાનો સૌથી જાણીતો માઉન્ટેનિયર સ્કોટ ફિશર. એવરેસ્ટ પર ચડતા પહેલાં (એટલે કે આ લેખ વાંચતા પહેલાં) થોડીક પાયાની વાત તમારે જાણી લેવી જોઈએ. એવરેસ્ટની હાઇટ ૨૯,૦૩૫ ફીટની છે. એવરેસ્ટના આરોહણની તૈયારીરૂપે ઓછામાં ઓછાં બે-ત્રણ વર્ષ સુધી બીજા ઓછા ઊંચા પર્વતો પર આરોહણ કરવાથી માંડીને જાતજાતની તૈયારી કરવી પડે. જનરલી કાઠમંડુથી ફ્લાઇટ પકડીને લુકલા જવાનું હોય. ત્યાંથી ટ્રેકિંગ કરીને એવરેસ્ટના બેઝકેમ્પ પર. લગભગ બાર દિવસ લાગે. બેઝ કેમ્પ ૧૭,૬૦૦ ફીટની ઊંચાઈએ છે. કાઠમંડુમાં હવામાં ઓફિસજનનું પ્રમાણ ૭૦ ટકા હોય, બેઝકેમ્પમાં ઘટીને ૪૮ ટકા થઈ જાય. એવરેસ્ટના શિખર પર ૩૬ ટકા હોય. બેઝ કેમ્પ અને શિખરની વચ્ચે બીજા ચાર કેમ્પ કરવાના. કેમ્પ-વન, કેમ્પ-ટુ અને કેમ્પ-થ્રી અને કેમ્પ-ફોર. ચોથો કેમ્પ ૨૬,૦૦૦ ફીટની ઊંચાઈએ. લેહ-લદાખની સહેલગાહે જઈ આવેલા ગુજરાતી પર્યટકોને ખબર હશે કે બારથી પંદરેક હજાર ફીટની ઊંચાઈએ ગયા પછી હવામાંનો ઓક્સિજન ઓછો થવા માંડે ત્યારે શરીરને વાતાવરણ સાથે અનુકૂળ થવા માટે થોડો સમય જોઈએ અન્યથા એકાએક મગજને જો ઓછો ઓક્સિજન મળે અને મગજ ટેવાયેલું ન હોય તો દિમાગ સુન્ન થઈ જાય, ચક્કર આવે અને શરીરમાં જાતજાતના ફેરફારો થઈ જાય, કદાચ મરી પણ જઈએ. એવરેસ્ટના બેઝ કેમ્પ સુધીના ટ્રેકિંગ પર ગયેલા મારા એક ઓળખીતા ટીનેજરને આવી તકલીફ થઈ ત્યારે સાડા ત્રણ લાખ રૂપિયા ખર્ચીને હેલિકોપ્ટરથી ઇવેક્યુએટ કરવો પડતો હતો. બેઝ કેમ્પથી એવરેસ્ટના શિખર સુધી જવાના ચાર વિસામા એટલા માટે પણ હોય છે કે તમે એક ઊંચાઈએથી બીજી ઊંચાઈએ જાઓ. ત્યાંના વાતાવરણ સાથે શરીરને અનુકૂળ કરો, ફરી પાછા નીચે આવી જાઓ. આરામ કરીને હજુ વધારે ઊંચે જાઓ. એમ કરતાં કરતાં છેક ટોચ પર પહોંચો. આવા બેઝ કેમ્પોમાં તમારી આગળ ગયેલા તમારી ટીમના શેરપાઓ તમારા માટે વધારાના ઓફિસજનના બાટલા, ખાવા-પીવાનું તેમજ બીજો સપ્લાય મૂકી રાખતા હોય છે. આ વિસામાઓ તમને થાક ઉતારવા અને રાત ગાળવા માટે પણ કામ લાગે.   ૧૦મી મે, ૧૯૯૬ની મધરાત પછી 'એડવેન્ચર કન્સલ્ટન્ટ્સ' નામની આયોજક ટુકડીએ રોબ હોલના નેતૃત્વમાં કેમ્પ-ફોર પરથી શિખર પર જવા માટેનું ચઢાણ શરૂ કર્યું. આ ટુકડીમાં જોન ક્રેકોર અને બેક વેધર્સ તેમજ લુ કાસિસ્ચકે સહિત કુલ ૧૧ પર્વતારોહકો હતા. શેરપાઓ જુદા. આ ટુકડીમાં સ્કોટ ફિશરની 'માઉન્ટન મેડનેસ' ટીમના કુલ ૧૧ પર્વતારોહકો જોડાયા, જેમાં બુક્રીવ, લેન અને સેન્ડી હિલ પિટમેન પણ હતાં. આ સેન્ડી બહુ ઇન્ટરેસ્ટિંગ કેરેક્ટર છે. પછી એની વાત. આ ઉપરાંત આ બીજી ટીમના શેરપાઓ પણ ખરા. આ બંને ટીમની સાથે તાઇવાન સરકારે સ્પોન્સર કરેલી એક ટીમ પણ હતી. એવરેસ્ટ આરોહણનો આ છેલ્લો તબક્કો હોય છે. આરોહણ શરૂ થયું ત્યાં જ કલાકનો વિલંબ થયો. આગળના રસ્તા પર શેરપાઓએ ચડવા માટેનાં દોરડાં સમયસર બાંધ્યાં નહોતાં. કલાક એમાં નીકળી ગયો. એવરેસ્ટ આરોહણમાં ખાસ કરીને આ છેલ્લા તબક્કામાં સમય એક બહુ મોટું ફેક્ટર હોય છે- બે કારણોસર, આ છેલ્લો તબક્કો ડેથ ઝોન તરીકે જાણીતો છે. ઓક્સિજનના બાટલા વિના તમે સર્વાઇવ ન થઈ શકો (અપવાદરૂપે કેટલાક બહુ અનુભવી પર્વતારોહકોએ જીવનું જોખમ ખેડીને ઓક્સિજનના બાટલા વિના શિખર સુધી પહોંચવાની બહાદુરી દેખાડી છે.) રસ્તામાં જેટલું મોડું થાય એટલું તમારી ટાંકીમાંનો ઓક્સિજન ઓછો થતો જાય. બીજું શિખર પર સમયસર ચઢીને વખતસર ઊતરવાનું શરૂ ન કરો અને બપોર ઢળતી જાય તો બરફનું તોફાન શરૂ થઈ જાય. તમે એવરેસ્ટ ભલે સર કરી લીધું, પણ જ્યાં સુધી સહીસલામત ઊતરીને ના આવો ત્યાં સુધી ગઢ આલા પણ સિંહ ગેલા જેવી પરિસ્થિતિ ના બને એ માટે સતત એક-એક મિનિટ તમારે ગણતરીમાં રાખવી પડે. આ એક કલાકનો વિલંબ પેલા ૮ પર્વતારોહકોનો જીવ લેવાનું ઘણું મોટું કારણ પુરવાર થયો. શું કામ આ ડિલે થયો એ ઇશ્યૂ આજ દિવસ સુધી વણઉકલ્યો છે. આટલું ઓછું હોય એમ હિલેરી સ્ટેપ પર પહોંચ્યા પછી ફરી એ જ પ્રોબ્લેમ સામે આવ્યો. દોરડાં બંધાયાં નહોતાં. પર્વતારોહકોએ પોતાના શરીર સાથે બાંધેલું દોરડું આ તૈયાર દોરડા સાથે કડી વડે જોડીને ઉપર ચઢવાનું હોય, જેથી કંઈક ગરબડ થઈ તો એના આધારે લટકી રહેવા મળે. હિલેરી સ્ટેપ ૨૮,૭૪૦ ફીટ પર છે એટલે કે શિખરથી માત્ર અઢીસો-ત્રણસો ફીટ નીચું. અમદાવાદથી મુંબઈ જતાં વિરાર આવે એટલે બસ હવે મુંબઈ આવવાનું જ એવી ચટપટી એવરેસ્ટ આરોહકોને હિલેરી સ્ટેપના સૌથી કપરા ચઢાણ વખતે થાય. કલાક બીજો બગડયો. એ દિવસે એવરેસ્ટ ચઢનારા કુલ ૩૩ પર્વતારોહકો હતા, એટલે ટ્રાફિક જામ ન થાય એનું પણ ધ્યાન રાખવાનું હતું. બુક્રીવ અને 'માઉન્ટન મેડનેસ'ની ટીમ સૌથી પહેલાં શિખર પર પહોંચી ગઈ. તે વખતે બપોરના ૧ વાગ્યા ને સાત મિનિટ થઈ હતી. પાછા ઊતરવાની ડેડલાઇન બપોરના બે વાગ્યાની હોય, પણ હજુ કેટલાય પર્વતારોહકો શિખર પર પહોંચ્યા નહોતા. બુક્રીવે બપોરે અઢી વાગ્યે શિખર પરથી કેમ્પ-ફોર પર પાછા જવા માટેનું ઉતરાણું શરૂ કર્યું. વીતેલા દોઢ કલાકમાં એ બીજા પર્વતારોહકોને શિખર સુધી પહોંચવામાં મદદ કરતો રહ્યો. આ દરમિયાન એની ટીમના કુલ છ પર્વતારોહકો અને રોબ હોલની ટીમમાંથી હોલ અને ક્રેકોર સહિત કુલ ચાર પર્વતારોહકો શિખર પર આવી ચૂક્યા હતા. અઢી વાગ્યે ક્રેકોરે જોયું કે હવામાન બગડવા માંડયું હતું અને ત્રણ વાગ્યે તો હિમવર્ષા શરૂ થઈ ગઈ અને પ્રકાશ પણ ઓછો થવા લાગ્યો. રોબ હોલના શેરપા સરદારે પોતાના સાથી સેરપાઓ સાથે ત્રણ વાગ્યા સુધી પોતાની ટીમના બાકીના પર્વતારોહકો આવે એની રાહ જોયા પછી ઉતરાણ શરૂ કર્યું. નીચે આવતાં હિલેરી સ્ટેપ પાસે શેરપા સરદારે જોયું કે ડગ હેન્સન નામનો એમની ટીમનો પર્વતારોહક શિખર તરફ આગળ વધી રહ્યો હતો. શેરપા સરદારે એને આગળ વધવાની ના પાડી અને પાછા નીચે જવાનો હુકમ કર્યો. હેન્સન માન્યો નહીં. વ્યવસાયે પેથોલોજિસ્ટ એવા ડગ હેન્સને અગાઉ એક વખત એવરેસ્ટની ડેલીએ હાથ દઈને પાછા આવી જવું પડયું હતું. એટલે આ ફેરી એ ડેસ્પરેટ હતો. ત્યાં જ બુક્રીવ-શેરપા સરદારની ટીમનો ચીફ સ્કોટ ફિશર આવી ગયો. પોણા ચાર વાગી ગયા હતા. સ્કોટ ફિશર હજુ શિખર સુધી પહોંચ્યો નહોતો. એણે શેરપા સરદારને નીચે જવાનું કહ્યું. ટીમના બીજા પર્વતારોહકોને મદદની જરૂર હતી. હેન્સનને હું સંભાળી લઈશ એવું સ્કોટ ફિશરે કહ્યું. સ્કોટની પોતાની તબિયત કથળવા માંડી હતી. એની ઓક્સિજનની ટાંકી ખાલીખમ થઈ ચૂકી હતી. જે આઠ જણ મૃત્યુ પામ્યા એમાં સ્કોટ ફિશર અને ડગ હેન્સન ઉપરાંત રોબ હોલ પણ હતા. ડગ હેન્સન જીદ કરીને બપોરે પોણા ચાર વાગ્યા પછી શિખર પર પહોંચ્યો હતો. બુક્રીવ અને બીજા પર્વતારોહકોએ પોતાના સાથીઓને બચાવવા કેવી જદ્દોજહદ કરી, કુદરતના નિયમોનો આદર કર્યા વિના એની સામે બાખડવાનું શું પરિણામ આવ્યું એની સત્ય કથા 'એવરેસ્ટ' ફિલ્મમાં કંડારવામાં આવી છે. ફિલ્મનો આરંભ ન્યૂઝીલેન્ડના એરપોર્ટ પરથી થાય છે. 'એડવેન્ચર કન્સલ્ટન્ટ્સ' નામની કંપની ચલાવતો રોબ હોલ એની પ્રેગ્નન્ટ પત્નીથી વિદાય લઈ રહ્યો છે. રોબ હોલની સાથે એની ટીમના બીજા પર્વતારોહકો જોડાય છે. પાછળથી આ ટીમને 'માઉન્ટન મેડનેસ' નામની કંપનીના ટીમલીડર સ્કોટ ફિશર અને એના સાથી મળવાના છે. આ બંને એક્સપીડિશન કમર્શ્યલ છે અર્થાત્ રોબ હોલ ૬૫,૦૦૦ ડોલરની ફી ચાર્જ કરીને, જેને પોતાની સાથે આવવું હોય એને ટીમમાં સામેલ કરે છે. 'જેને આવવું હોય તેને'નો મતલબ એ નથી કે કોઈ પણ શોખીન એવરેસ્ટ આરોહણનું જોખમ લઈ શકે. એ માટે બેઝિક મિનિમમ લાયકાત તો જોઈએ જ, પણ કમર્શ્યલ વેન્ચરનો મતલબ એ કે આ ટીમોને કોઈ સરકાર દ્વારા કે સંસ્થા દ્વારા સ્પોન્સર કરવામાં આવી નથી. એવરેસ્ટના આવા કમર્શ્યલ આરોહણ સામે ઘણાં પર્વતારોહકોનો વિરોધ છે. યોગાનુયોગ જુઓ કે માર્યા ગયેલા આઠ જણામાં આ બેઉ કંપનીના માલિકો - ટીમ લીડર પણ હતા રોબ હોલ અને સ્કોટ ફિશર. બે કલાક લાંબી આ ફિલ્મ જોવાની રિઅલ મજા થ્રી-ડી ઉપરાંત આઇમેક્સ ફોર્મેટમાં જોવાની છે. એવરેસ્ટનો ખરો વૈભવ આ ફોર્મેટમાં જ માણી શકાય. અડધી ફિલ્મ કેમ્પ-ફોર સુધી પહોંચવાથી પૂરી થાય છે. સેકન્ડ હાફ ડિઝેસ્ટર અને એની આફ્ટર ઇફેક્ટ્સનો છે. ક્રેમ્પોન (પગમાં પહેરેલા શૂઝની સાથે જોડેલા લોખંડી ખીલાવાળું સાધન) પહેરીને એલ્યુમિનિયમની નિસરણી પરથી નીચે ઊંડી ખાઈ હોય એવા બે પોઇન્ટ્સને પાર કરતા પગ લપસી પડે ત્યારે કેવી કટોકટી સર્જાય એનાં દિલધડક દૃશ્યોથી કાચાપોચાનું હાર્ટ બેસી જાય. બરફના તોફાનનાં દૃશ્યો સ્વાભાવિકપણે જ સ્પેશ્યલ ઇફેક્ટ્સથી શૂટ થયાં છે, પણ જાણે ડોક્યુમેન્ટરી ફિલ્મમાંનાં દૃશ્યો હોય એટલાં એ વાસ્તવિક લાગે. કમર્શ્યલ પર્વતારોહક હોય કે એમેટર. આફ્ટર ઓલ, સાહસ તો બેઉમાં છે. મોતની ઘડીઓ ગણાતી હોય ત્યારે વાયરલેસ રેડિયો વત્તા સેટેલાઇટ ફોનથી હિલેરી સ્ટેપ પરથી પત્ની સાથે બે વખત વાત કરતા રોબ હોલને જોઈને આંખો ભીની થઈ જાય. બેક વેધર્સના બચાવ માટે છેક કેમ્પ-ટુ સુધી પહોંચી જતા હેલિકોપ્ટરનું રેસ્ક્યુ ઓપરેશન થ્રિલિંગ છે. હિમડંખથી હાથની આંગળીઓ અને નાક ગુમાવી ચૂકેલો બેક વેધર્સ આજની તારીખે અમેરિકાના ડેલાસમાં રહે છે. ફિલ્મમાં સ્વાભાવિક રીતે જ વાર્તાના નાટયાત્મક વળાંકો જૂજ છે. જે મજા છે તે કાઠમંડુથી શિખર સુધીની યાત્રામાં આવતા પરિચિત વાતાવરણવાળા પડાવોની છે. 'થિન્ક એવરેસ્ટ' કામ કરવાને કારણે મને જાણે આ બધામાંથી પસાર થઈ ચૂક્યો છું, એવું લાગતું હતું: નાક્ચે બજાર, શ્યાન્ગ બોશે મોતાસ્ટ્ર, બેઝ કેમ્પ, હિલેરી સ્ટેપ, શિખર- બધું જ. આ ફિલ્મ વાતાવરણની ફિલ્મ છે. કોઈ કદાચ કહે કે, હજુ સારી બની શકી હોત તો હું સંમત છું, જરૂર વધુ સારી બની શકી હોત. ફિલ્મનો આધાર જોન ક્રેકોરનું પુસ્તક કે બાકીનાં પુસ્તકોમાંનું કોઈ એક પુસ્તક નથી. બલ્કે બે સ્ક્રિપ્ટરાઇટર્સની પટકથા પરથી એ બનેલી છે. આ બંનેએ વધુ રિસર્ચ કર્યું હોત તો ફિલ્મમાં ઘણી બધી માહિતી ઉમેરાઈ હોત એવું મને લાગે છે. મેં તો આ ફિલ્મ લખી નથી (ક્યાંથી લખી હોય!) છતાં આ દુર્ઘટના વિશેની મારી પાસેની માહિતી આ ફિલ્મમાં દેખાડી છે એના કરતાં અનેકગણી વધારે છે. ફિલ્મમાં અફકોર્સ, બે જ કલાકમાં બધુ દેખાડી દેવાની મર્યાદા સ્વીકારવી પડે. બીજું, અહીં રોબ હોલ જેવા એક-બે જ કેરેક્ટર્સ ઉભારવામાં આવ્યાં છે. બીજાં પાત્રો પણ જો પ્રોપર્લી ઇચ થયા હોત તો એમનાં મોત કે એમની જદ્દોજહદ વધારે ઇન્ટરેસ્ટિંગ બની હોત. દા.ત. આગળ પેલી સેન્ડીની જે વાત કરી તે બહેન બહુ પૈસાદાર સોશ્યલાઇઝ હતી. બેઝ કેમ્પ પર પોતાનું ટીવી લઈને આવી હતી એવું જોન ક્રેકોરે નોંધ્યું છે! જોકે,ફિલ્મમાં એવું બતાવ્યું નથી. સેન્ડી જે રીતે હિલેરી સ્ટેપ ચડવા માટે શેરપાની મદદ લે છે એ જોઈને તમને હસવું આવે કે કોઈ સિરિયર માઉન્ટેનિયર આવું કરે! એની વે, 'એવરેસ્ટ' જોતાં જોતાં અને જોયા પછી દિલદિમાગમાં ત્રણ વાત લિન્ગર થયા કરેઃ ૧. શિખર પર પહોંચીને ત્યાં વધારે વાર ટકવાની જીદ રાખવામાં જોખમ છે. તમારો ટાઇમ થાય એટલે પાછા નીચે ઊતરવા માંડવાનું, જેથી સહીસલામત નીચે ઊતરી શકો અને નવા કોઈ શિકર સુધી પહોંચવા માટે જીવતા રહો. સાવચેતીથી ઉપર ચડવું જેટલું જરૂરી છે એટલું જ જરૂરી સહીસલામત નીચે ઊતરવાનું છે. ૨. શિખર પર તંબુ ઠોકીને બેસી રહેવાનું ન હોય. બીજાઓ પણ શિખર સર કરવા આવવાના છે. એમના માટે જગ્યા કરી આપવાની હોય.   ૩. કુદરત સામે ઝઝૂમવું જોઈએ, ઝૂકી ન જવાય ફાઇટ આપવાની નેચરને, પણ સાથોસાથ કુદરતનો આદર પણ જાળવવાનો. કુદરતના નીતિનીયમો અને કુદરતી પરંપરાને સરઆંખો પર રાખ્યા વિના ન તો તમે એવરેસ્ટ સર કરી શકો, ન જિંદગી.

__._,_.___

---

Posted by: imamdavadi@ymail.com

---

Reply via web post

•

Reply to sender

•

Reply to group

•

Start a New Topic

•

Messages in this topic (1)

World's Best forwarded emails...

Spread a word to join amdavadis4ever-subscribe@yahoogroups.com

To translate the posted material into your native/regional language,
please visit http://translate.google.com/

Visit Your Group

• New Members 89

• Privacy • Unsubscribe • Terms of Use

.

__,_._,___